Waarom leiderschap altijd over ontwikkeling gaat
Waarom leiderschap altijd over ontwikkeling gaat (en niet over controle)
Veel leiders willen het goed doen.
Ze nemen verantwoordelijkheid, willen overzicht houden en zorgen dat afspraken worden nagekomen. Zeker in tijden van druk, schaarste of verandering ligt controle dan voor de hand. Meer afstemming, meer checkmomenten, meer overleg. Dat voelt veilig.
Maar precies daar ontstaat vaak het probleem.
Want organisaties floreren niet door controle, maar door mensen die groeien.
Controle is begrijpelijk, maar zelden effectief
Wanneer resultaten onder druk staan, zien we vaak dezelfde reflex:
- extra rapportages
- strakkere kaders
- meer goedkeuring vooraf
- minder ruimte voor eigen afwegingen
Dat is geen onwil van leiders. Het is een poging om grip te houden.
Alleen werkt het meestal averechts. Medewerkers gaan minder initiatief nemen, wachten op richting en voelen zich verantwoordelijk voor hun taak, maar niet meer voor het eindresultaat. Eigenaarschap verdwijnt en betrokkenheid neemt af.
Niet omdat mensen dat niet willen, maar omdat de context het niet uitnodigt.
Leiderschap is geen sturingsvraag, maar een ontwikkelvraag
Goed leiderschap gaat in de kern niet over weten wat er moet gebeuren.
Het gaat over het creëren van omstandigheden waarin anderen dat kunnen en willen doen.
Dat vraagt andere vragen dan:
- Doe je wat is afgesproken?
- Liggen we op schema?
Het vraagt vragen als:
- Wat heb jij nodig om hier eigenaarschap op te nemen?
- Waar loop je op vast?
- Wat wil je hierin leren of ontwikkelen?
- Wat vraagt dit van ons als team?
Leiderschap verschuift dan van controleren naar ontwikkelen.
Ontwikkeling is de sleutel tot autonomie en eigenaarschap
Autonomie zonder ontwikkeling leidt tot onzekerheid.
Ontwikkeling zonder autonomie leidt tot frustratie.
Pas wanneer mensen:
- begrijpen waar de organisatie naartoe wil,
- zich kunnen ontwikkelen in hun vak en rol,
- en ruimte ervaren om zelf afwegingen te maken,
ontstaat echte betrokkenheid.
Dan nemen mensen verantwoordelijkheid voor hun rol
én eigenaarschap voor het resultaat.
Wat dit vraagt van leiders
Leiderschap dat ontwikkeling centraal stelt, vraagt iets anders dan een nieuwe stijl of training. Het vraagt een andere houding:
- Durven loslaten zonder afwezig te zijn
- Richting geven zonder alles voor te kauwen
- Afspraken maken die ruimte laten voor initiatief
- Investeren in leren, ook als de druk hoog is
Dat is geen soft verhaal. Het is een strategische keuze.
Want organisaties waarin mensen zich ontwikkelen, hebben:
- minder verloop en uitval
- meer veerkracht
- meer innovatie
- en betere resultaten op de lange termijn
De vraag die ertoe doet
Misschien is de belangrijkste leiderschapsvraag niet:
“Hoe krijg ik meer grip?”
Maar:
“Wat moet er in onze organisatie groeien, zodat controle minder nodig wordt?”
Wil je verkennen wat leiderschap in jullie organisatie vraagt om mensen echt te laten groeien? Ik denk graag met je mee. Neem gerust contact op of plan een vrijblijvende kennismaking.










